Μάνη: «Βυζαντινοί χρόνοι και Μανιάτες»

Οι αιώνες της ύστερης αρχαιότητας σχετίζονται άμεσα με την επικράτηση του Χριστιανισμού και τις διεργασίες που οδήγησαν στον σταδιακό εξελληνισμό του ανατολικού ρωμαϊκού κράτους.

IMG_2552
Άγιοι Θεόδωροι στο Κάμπο της Έξω Μάνης.

Την ίδια περίοδο η Μάνη διατηρεί ως έναν βαθμό την αυτονομία της, αλλά και την αφοσίωση της προς τους αυτοκράτορες της Κωνσταντινουπόλεως.

Το 468 μ.Χ κατέπλευσε στο Ταίναρο μεγάλος στόλος βανδάλων . Ήταν τα ίδια εκείνα βαρβαρικά φύλα που με τον βασιλιά τους Γιζέριχο το 455 λεηλάτησαν τη Ρώμη. Από την Ισπανία είχαν περάσει στην Τύνιδα και τη Μάλτα κι από εκεί κούρσευαν τις ακτές της Μεσογείου. Οι Ακροταιναρίτες πήραν αμέσως τα όπλα και τους έτρεψαν σε φυγή. Το 522 σταμάτησε για ανεφοδιασμό στο ίδιο ακρωτήρι ο στρατηγός του Ιουστινιανού , Βελισάριος. Στη συνέχεια κατέπλευσε στα λημέρια των Βανδάλων και κατέλυσε οριστικά το κράτος τους. Τότε οι Βυζαντινοί εκτίμησαν τη στρατηγική θέση της περιοχής και αποφάσισαν να την οχυρώσουν.

Στο Μέζαπο, σε έναν προστατευμένο από τη θάλασσα φυσικό βραχίονα που κλείνει τον κόλπο , έκτισαν ισχυρό οχυρό το οποίο, τρεις αιώνες αργότερα, αναφέρεται στα βυζαντινά χειρόγραφα ως κάστρο Μαΐνης , ονοματίζοντας εξαιτίας της τοπικής επισκοπικής έδρας και ολόκληρη τη χερσόνησο.

Ως τον 9ο αιώνα οι κάτοικοι της περιοχής συνέχισαν να ζουν στα βουνά τους, μακριά από τις αυξομειώσεις των βυζαντινών συνόρων.

Το όνομα Μαΐνη απαντάται για πρώτη φορά σε έκθεση του αυτοκράτορα Λέοντος του Σοφού (866-912) ως δηλωτικό ενιαίας επισκοπής, η δικαιοδοσία της οποίας έγινε ξεκινούσε από την Καρδαμύλη και κατέληγε στο Ταίναρο.

Λίγο αργότερα ο Κωνσταντίνος Πορφυρογέννητος έγραψε για την περιοχή: «Ιστέον ότι οι του κάστρου Μαΐνης οικήτορες ουκ εισίν από της γενεάς των προρρηθέντων Σκλάβων (σ.σ ενοεί το σλαβικό φύλο των Μηλίγγων που εγκαταστάθηκε στον Ταΰγετο , τον 7ο αιώνα) αλλ΄εκ των παλαιοτέρων Ρωμαίων , οι και μέχρι του νυν παρά των εντοπίων Έλληνες προσαγορεύονται [..] οίτινες επί της βασιλείας του αοιδίμου Βασιλείου βαπτισθέντες Χριστιανοί γεγόνασιν «.(Κωνσταντίνου Ζ΄Πορφυρογέννητου: Προς τον ίδιον υιόν Ρωμανόν  50 (71-58) 165 VP )

Δείτε  Πάμε Ταίναρο; (Βίντεο-Εικόνες)

Ωστόσο ο εκχριστιανισμός της περιοχής άρχισε νωρίτερα. Αυτό προκύπτει τόσο από τον εντοπισμό ερειπίων από τουλάχιστον επτά παλαιοχριστιανικές βασιλικές στη Μέσα Μάνη, όσο και από αρκετούς σωζόμενους ναούς που χρονολογούνται από τον 7ο αιώνα , πριν δηλαδή από την εποχή του Βασιλείου του Μακεδόνος.

Το 980 η περιοχή δέχθηκε την ιεραποστολική δράση του οσίου Νίκωνος του «Μετανοείτε». Στα χρόνια του , πολλές βυζαντινές επαρχίες είχαν απομακρυνθεί από τον Χριστιανισμό εξαιτίας του σάλου που είχε προκαλέσει η εικονομαχία. IMG_2554

Η Σπάρτη τότε, όπως γράφει ο Παναγιώτης Δούκας ήταν «ακμαία πόλις εν η επεδήμουν Ιταλοί έτι εμπόροι και Ιουδαίοι [..] προ πάντων δε τότε παρεκώλυον την διάδοσιν των χριστιανικών ιδεών αφ΄ενός μεν οι εν τη δυτική Μάνη Μηλιγγοί Σλάβοι, αφ΄ετέρου δε οι εν Σπάρτη χάριν εμπορίου Ιουδαίοι [..].»

Με τη  βοήθεια των βυζαντινών αρχών αλλά και από ίδιον ζήλο εμφορούμενος, ο Νίκων αναθέρμαινε τη χριστιανική πίστη στην περιοχή, η οποία μέχρι τότε συνυπήρχε τόσο με τα κατάλοιπα της αρχαίας ειδωλολατρίας όσο και με τον ανιμισμό των Σλάβων επήλυδων.

Για τους τελευταίους μάλιστα, το κήρυγμα του οσίου έπαιξε καταλυτικό ρόλο στη σταδιακή αφομοίωση τους από το αυτόχθονο ελληνικό στοιχείο.

Βιβλιογραφία:

Οι Μανιάτες.Γιάννης Ντρενογιάννης (2009)

Παναγιώτης Δούκας .Η Σπάρτη δια μέσου των αιώνων. 1922

Θα θέλαμε το σχόλιο σας:

Σχόλια

Σχετικά με Όμορφη Μάνη

H Iστοσελίδα Όμορφη Μάνη έχει σαν στόχο να αναδείξει σε ένα πιο ευρύ κοινό την ιστορία και τις φυσικές ομορφιές της Μάνης.Ειδήσεις, φωτογραφίες, κοινωνικές εκδηλώσεις που αφορούν την Μάνη , μπορείτε να μας τα αποστείλετε στο mail omorfimani@gmail.com και εμείς θα τα δημοσιεύσουμε άμεσα με την αναφορά της πηγής.Σας ευχαριστούμε για την επίσκεψη.

Δείτε όλα τα άρθρα του/της Όμορφη Μάνη →

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *