Οι Καλλέργηδες από την Κρήτη στη Μέσα Μάνη.

Η ιστορική οικογένεια των Καλλέργηδων κρατάει από την Κρήτη και συγκεκριμένα από το χωριό Γωνέα Ρεθύμνου.Προέρχεται δε από το γένος Φωκάδων.

Πριν 350 χρόνια κάποιοι Καλλέργηδες ήρθαν και ρίζωσαν στη Μάνη φτιάχνοντας το χωριό Γονέα του Κότρωνα.

«Η Γονέα βρίσκεται πολύ κοντά στον τουριστικό Κότρωνα, 30 χιλιόμετρα από το Γύθειο και μόλις 2 χιλιόμετρα από το ωραίο παραθαλάσσιο χωριουδάκι Γωνέα της Ανατολικής Μάνης, στην νότια άκρη του βουνού Αραβίκια με καταπληκτική θέα στον Κότρωνα και την Προσηλιακή Μάνη». 

Γύρω στα 1620μ.Χ ήρθε ο Δημήτρης Καλλέργης στη Γωνέα με το γιό του Γιώργο , τον αδερφό του Σιγούντο και το συγγενή Γουρδούρο.

Διήγηση του Ευθυμίου Καλλέργη–μεσήλικα αγρότη, απόφοιτου 6ταξίου Γυμνασίου (μονίμου κατοίκου Κότρωνα):

Επί Ενετοκρατίας, έφτασε στον Κότρωνα της Μάνης ένας φυγόδικος Κρητικός καλούμενος Καλλέργης. Ένα έγκλημα του, στον τόπο του, τον ανάγκασε σε αυτοεξορία. Με κάποιο βαπόρι έφτασε στο Γύθειο κι από κει στο μετέπειτα χωριό Γονέα, πάνω από τον Κότρωνα της Προσηλιακής Μάνης.

       Η εγκατάστασή του επετράπη ακριβώς εκ του γεγονότος ότι ήταν Κρητικός. Όμως οι ντόπιοι τον ονόμαζαν «κοπέλλι» και «φερτό» μ’ όλα τα συνεπακόλουθα αυτού του «τίτλου», θεωρείτο πάντα παρακατιανός και έτσι έπρεπε να εκτελεί αναντίρρητα κάθε θέλημα ή προσταγή των αφεντάδων της περιοχής. Τελικά κατάληξη των δοκιμασιών που πέρασε και χάρη στην τιμιότητά του και στην καλή διαγωγή που έδειξε έγινε ισότιμα δεκτός στην τοπική κλειστή κοινωνία.

image_2255b4255d1
Mονή Μεταμορφώσεως Σωτήρα Γονέας (Μονή των Καλλέργηδων), Ανατολική Μάνη
Τόσο μάλιστα, ώστε ένας από τους επιφανείς της περιοχής, από την τοποθεσία «Ραζί»,
(πάνω από τον Κότρωνα) του έδωσε την κόρη του, για γυναίκα του.
Την ημέρα του γάμου, που το γλέντι είχε ανάψει από τους χωριανούς, έφτασαν δύο γυρωλοί με τις πραμάτειες τους (χρυσαφικά και ανάχρες). Μέρα μεγάλης γιορτής και τους καλοδέχτηκαν κατά το πατροπαράδοτο της μανιάτικης φιλοξενίας. Τους έβαλαν κρασί και φαΐ και τους έμπασαν στο χορό.

Κάποια στιγμή οι ντόπιοι άρχισαν να τραγουδάνε:

«Μπάτε όλοι στο χορό
τώρα που βρήκατε καιρό,
γιατί αύριο παντρευόσαστε
και νοικοκυρευόσαστε.
Δε θα σας αφήνουν οι άντρες σας,
να πάτε στις μανάδες σας,
δε θα σας αφήνουν τα μωρά
να πάτε όπου είναι η χαρά.
Δεν θα σας αφήνει ο πεθερός
να πάτε κει πού ναι ο χορός.
Δεν θα σας αφήνει η πεθερά
να πάτε στη μανογενιά.
-Τους άντρες τους μεθύζουμε
και τους αποκοιμίσουμε
και τα μωρά τα δέρνουμε
μαζί μας δεν τα παίρνουμε.
Και τον κακό τον πεθερό
τον κάνω ότι θέλω εγώ.
Και την κακιά την πεθερά
την (ε)πετάμε στη φωτιά».

       Στην αντιστροφή του τραγουδιού απ’ τους παριστάμενους στο «μπάτε όλοι στο χορό» ένας  από τους γυρωλούς άνοιξε για πρώτη φορά το στόμα του, κι είπε κάτι στη γλώσσα του.
Έντρομος ο γαμπρός Καλλέργης κατάλαβε το συμπλήρωμα του στίχου: «Μπάτε όλοι στο χορό και το βράδυ στο γυαλό»! Μπήκε αμέσως στο νόημα, ότι οι γυρωλοί δεν βρέθηκαν τυχαία στον τόπο τους, αλλά αποτελούσαν μέλη κάποιου πειρατικού πλοίου το οποίο είχε φτάσει στα χωριά της Μάνης με σκοπό να φονεύσει και να λεηλατήσει τον ντόπιο πληθυσμό. Στην ταραχή του πάνω και δεδομένου του ότι το γλέντι βρισκόταν στο αποκορύφωμά του και ότι η ώρα είχε σημάνει, πήρε με τρόπο τη Μανιάτισσα γυναίκα του πέρασε το ρέμα και ξενύχτησε σε μια σπηλιά.

Το ίδιο βράδυ, ο γιαλός είχε πραγματικά γεμίσει πειρατές, που ανηφόρισαν στο «Ραζί» και το μακέλεψαν. Το άλλο πρωί ξαναμπήκαν στα καράβια κι έφυγαν.

Δείτε  18/9/1914: Εκτέλεση Μανιατών Οπλαρχηγών στο Βεράτιο
11427_f
Γονέας Λακωνίας
     Ο Καλλέργης με τη γυναίκα του είχε γλυτώσει παρά τρίχα και συνειδητά ή ασυνείδητα είχε ανταποδώσει όλες εκείνες τις δοκιμασίες, που είχε περάσει, όταν πρωτοήρθε στο χωριό. Εγκατεστάθη πάνω από το «Ραζί» σε μια τοποθεσία που την ονόμασε Γωνέα (μετέπειτα χωριό, εγκατελειμμένο σήμερα!)τιμητικά από την ιδιαιτέρα του πατρίδα τη Γωνιά των Σφακίων Κρήτης. Έχτισε το αρχοντόσπιτο του τόπου κι έγινε μέγας και τρανός στην περιοχή. Φέρεται μάλιστα και ο ιδρυτής και παλιότερος κάτοικος της κοινότητας Κότρωνα…
Από την σελίδα του Γ. Βενιζελέα www.mani.org.gr , Επιμέλεια: Γεωργία Π. Δημακόγιαννη:
  Οι Καλλέργηδες λόγω των ίδιων ονοματικών και πατρωνυμικών στοιχείων προς διάκριση τους απέκτησαν παρεπώνυμα, ως συνηθίζεται στη Μάνη και αλλού.
Σήμερα το χωριό Γονέα δεν κατοικείται.
Ανεβαίνουν όμως κατά διαστήματα από τον Κότρωνα κάποιοι Καλλέργηδες για να φροντίσουν τα σπίτια τους και όταν ερωτώνται από επισκέπτες του χωριού για τους πύργους και τα πυργόσπιτα των οικογενειών του οικισμού, ονοματίζουν ως κατωτέρω και δείχνουν, να αυτός είναι:

• ο πύργος των Μπουνιάνων-Καλλέργηδων (Μπουνάκος),
• η καμάρα των Μπακογιαννιάνων-Καλλέργηδων (Μπακογιάννης),
• το πυργάκι των Πικουλιάνων-Καλλέργηδων (Πίκουλας),
• τα πυργόσπιτα των Παπαδαντωνιάνων-Καλλέργηδων (Παπαντωνάκος),
• τα σπίτια των Στρατιάνων-Καλλέργηδων (Στρατάκος),
• των Κοφινιάνων-Καλλέργηδων (Κοφινάς-Κοφινάκος),
• των Χριστιάνων-Καλλέργηδων (Χριστάκος),
• των Αραπαντώνηδων-Καλλέργηδων (Αραπαντώνης),
• των Σιγούντων-Καλλέργηδων (Σιγούντος),
• των Κοντολεφιάνων-Καλλέργηδων (Κοντολέφας),
• των Σταθάκηδων-Καλλέργηδων (Σταθάκης),
• των Κοψαχειλιάνων-Καλλέργηδων (Κοψαχειλάκος),
• των Ζαβαλιάνων-Καλλέργηδων (Ζαβαλάκος),

όλων αυτών, ίσως και άλλων ανηκόντων στην μεγάλη Βυζαντινή οικογένεια των Καλλέργηδων, που επί Νικηφόρου Φωκά μετακινήθηκε από το Βυζάντιο και εγκαταστάθηκε στην Κρήτη και κλάδος της αργότερα κατέφυγε στη Μάνη.

Η πολυάνθρωπη οικογένεια των Καλλέργηδων της Γονέας έχει διασπορά, εκτός από την:

•  κώμη του Κότρωνα, της οποίας αποτελεί οικισμό, και στην οποία κατοικούν οι
οικογένειες: Μπουνάκος, Στρατάκος, Χριστάκος, Καλλέργης
και στα παρακάτω χωριά:

• Σκουτάρι: Κοψαχειλάκος-Καλλέργης,
• Καλύβια: Μπακογιάννης-Καλλέργης, Ζαβαλάκος-Καλλέργης
• Προσήλιο: Κοντολέφας-Καλλέργης,
• Σκάλα Λακεδαίμονος: Αραπαντώνης-Καλλέργης
• Ασωπό Επιδαύρου Λιμηράς: Σταθάκης-Καλλέργης,
• Βάτικα: Σταθάκης-Καλλέργης

Το Βίντεο που ακολουθεί το επιμελήθηκε η κα Μαρία Τσιροβασίλη και δημοσιεύθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2014.

Θα θέλαμε το σχόλιο σας:

Σχόλια

Σχετικά με Όμορφη Μάνη

H Iστοσελίδα Όμορφη Μάνη έχει σαν στόχο να αναδείξει σε ένα πιο ευρύ κοινό την ιστορία και τις φυσικές ομορφιές της Μάνης.Ειδήσεις, φωτογραφίες, κοινωνικές εκδηλώσεις που αφορούν την Μάνη , μπορείτε να μας τα αποστείλετε στο mail omorfimani@gmail.com και εμείς θα τα δημοσιεύσουμε άμεσα με την αναφορά της πηγής.Σας ευχαριστούμε για την επίσκεψη.

Δείτε όλα τα άρθρα του/της Όμορφη Μάνη →

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *